Je hebt de juiste occasion gevonden, de proefrit was goed en de prijs staat vast. Dan komt het laatste stuk: de papieren. Juist hier gaat het bij particuliere aankopen vaak mis, want veel kopers weten niet precies wat ze moeten controleren en overhandigd moeten krijgen. Ontbreekt er een document of klopt de tenaamstelling niet, dan sta jij straks met een auto die niet op jouw naam staat, of erger, met een blijvende registratie op je naam voor een auto die je hebt verkocht.

In Nederland draait alles om het kenteken en de bijbehorende kentekencard. Sinds 2014 is het papieren kentekenbewijs vervangen door een creditcardformaat plastic kaart, en de overschrijving regel je met een geheime code. In dit artikel leg ik uit welke papieren je nodig hebt, hoe de tenaamstelling werkt, wat het kost en waar je op moet letten om gedoe achteraf te voorkomen.

De kentekencard: het bewijs van registratie

Sinds 1 januari 2014 krijgt elke auto in Nederland een kentekencard: een plastic kaart ter grootte van een creditcard die het oude papieren kentekenbewijs (delen IA, IB en II) vervangt. Op de kaart staan de belangrijkste voertuiggegevens, zoals het kenteken, merk, type en identificatienummer.

Bij een auto die vóór 2014 voor het eerst is geregistreerd en sindsdien niet is overgeschreven, kun je nog het oude papieren kentekenbewijs tegenkomen. Bij een overschrijving wordt dat vervangen door een kentekencard. Controleer altijd of de gegevens op de kaart kloppen met de auto: vergelijk het kenteken en het voertuigidentificatienummer (VIN) op de kaart met dat op de auto zelf.

De tenaamstellingscode: de sleutel tot de overschrijving

Naast de kentekencard hoort er een tenaamstellingscode te zijn: een negencijferige code die als een kraskaart (zoals bij een cadeaubon) verborgen zit op de onderkant van de kentekencard of op een los overschrijvingsbewijs. Deze code is nodig om de auto op jouw naam te zetten.

Let hier goed op:

De code moet nog onbeschadigd (ongekrast) zijn. Is de laklaag al verwijderd, dan kan iemand anders de code hebben gezien en misbruikt. Vraag dan om opheldering of laat de code opnieuw aanvragen.
Geen tenaamstellingscode, geen overschrijving. Zonder deze code kun je de auto niet op jouw naam zetten. Krijg je hem niet, dan gaat de koop niet door.
De verkoper moet de rechtmatige eigenaar zijn. Controleer of de naam en gegevens kloppen. Verkoopt iemand een auto die niet op zijn naam staat, wees dan extra voorzichtig.

De overschrijving: hoe zet je de auto op je naam?

De overschrijving (tenaamstelling) regel je op het moment van kopen. Dat kan op een paar manieren:

Bij een RDW-erkend bedrijf, zoals veel garagebedrijven, tankstations met kentekenservice of een postkantoor met een balie voor deze dienst. Je neemt de kentekencard, de tenaamstellingscode en een geldig identiteitsbewijs mee.
De medewerker verwerkt de overschrijving direct in het RDW-systeem. Je krijgt een tenaamstellingsverslag en (bij een oude registratie) een nieuwe kentekencard.
De kosten van een overschrijving bedragen ongeveer 13,10 euro aan RDW-tarief. Een bedrijf kan daar eigen kosten bovenop rekenen.

Belangrijk: om een auto in Nederland op je naam te kunnen zetten, moet je ingeschreven staan in de Basisregistratie Personen (BRP), oftewel in een Nederlandse gemeente wonen. Woon je (nog) niet in Nederland, dan gelden er aparte regels.

Zorg dat de overschrijving is afgerond voordat je wegrijdt. Zolang de auto niet op jouw naam staat, blijft de verkoper aansprakelijk, en andersom: verkoop je later zelf, controleer dan dat de nieuwe eigenaar direct overschrijft.

Welke papieren hoor je verder te krijgen?

Naast de kentekencard en de tenaamstellingscode zijn er documenten die je bij een goede occasion mag verwachten:

Het onderhoudsboekje en de facturen. Ze tonen de onderhoudshistorie en bevestigen belangrijke beurten (denk aan een vervangen distributieriem of -ketting). Ontbreken ze volledig, wees dan alert.
Het APK-rapport. In Nederland moet een benzineauto of EV voor het eerst op APK bij vier jaar, daarna om de twee jaar, en vanaf acht jaar jaarlijks. Een diesel al vanaf drie jaar. Controleer de laatste APK-datum en de opmerkingen.
De reservesleutel. Ontbreekt de tweede sleutel, dan is dat kostbaar om na te maken en een onderhandelingspunt.
Bij een import: het volledige buitenlandse dossier. Denk aan de buitenlandse kentekenpapieren, het onderhoudsdossier en (bij een Duitse auto) de TÜV-rapporten. Zeker bij een import van vóór februari 2026 zit de buitenlandse kilometerhistorie nog niet in de NAP, dus dat dossier is je enige houvast.

Controleer de historie via het kenteken

Voordat je tekent, doe je met het kenteken een gratis check bij RDW Voertuiggegevens. Dat vertelt je onder meer:

of er een export- of gestolenmelding op de auto staat,
de APK-historie en volgende keuringsdatum,
de tellerstandcontrole (NAP): staat de reeks op “onlogisch”, dan is er met de kilometerstand gerommeld.

Deze checks zijn gratis en essentieel, maar ze dekken niet alles af, zeker niet bij een verse import of bij verzwegen schade. Meer over het lezen van de kilometerreeks lees je in het artikel over de RDW-tellerstandcontrole, en het complete plaatje staat in het stappenplan om een tweedehands auto te checken.

De koopovereenkomst: leg het vast

Bij een particuliere aankoop is een koopovereenkomst geen wettelijke verplichting, maar wel verstandig. Zet erin: de gegevens van koper en verkoper, het kenteken en VIN, de kilometerstand, de prijs, de datum en eventuele afspraken over gebreken. Twee exemplaren, allebei getekend. Bij gedoe achteraf sta je zo veel sterker.

Koop je bij een erkende autobedrijf, dan heb je meer bescherming (garantie en consumentenrecht) dan bij een particulier. Bij een particuliere koop geldt in principe “gekocht is gekocht”, tenzij de verkoper je bewust heeft misleid. Reden te meer om de auto en de papieren vooraf grondig te controleren.

MotoPPI: de papieren en de historie in één overzicht

De papieren regelen is één ding, weten of het verhaal erachter klopt is een ander. MotoPPI bundelt de historie uit meer dan 20 bronnen (inclusief de tellerstandcontrole en export- en schade-indicaties), geeft je een inspectielijst voor de bezichtiging en schat reparatiekosten in, zodat je met een compleet beeld en met concrete argumenten aan de koop begint.

Je eerste controle is gratis. Download MotoPPI in de App Store en ga voorbereid naar de bezichtiging.

Koop je beroepsmatig auto’s in? Kijk dan bij MotoPPI voor partners.

Veelgestelde vragen

Wat heb ik nodig om een tweedehands auto op mijn naam te zetten?

Je hebt de kentekencard, de tenaamstellingscode (de kraskaart-code op de kaart of op een los bewijs) en een geldig identiteitsbewijs nodig. Je regelt de overschrijving bij een RDW-erkend bedrijf of postkantoor. Je moet ingeschreven staan in een Nederlandse gemeente (BRP).

Wat is een tenaamstellingscode en waar vind ik hem?

De tenaamstellingscode is een negencijferige code die als kraskaart verborgen zit op de onderkant van de kentekencard of op een los overschrijvingsbewijs. Hij is nodig om de auto over te schrijven. Controleer dat de code nog ongekrast is; is de laklaag al weg, vraag dan om opheldering.

Wat kost het overschrijven van een auto?

Het RDW-tarief voor de tenaamstelling bedraagt ongeveer 13,10 euro. Regel je het bij een garagebedrijf of tankstation met kentekenservice, dan kan daar een eigen servicebedrag bovenop komen. Zorg dat de overschrijving rond is voordat je wegrijdt.

Moet ik een koopovereenkomst opstellen bij een particuliere aankoop?

Het is niet wettelijk verplicht, maar wel verstandig. Leg de gegevens van koper en verkoper, het kenteken, het VIN, de kilometerstand, de prijs en de datum vast, in twee getekende exemplaren. Bij een particuliere koop geldt in principe “gekocht is gekocht”, dus controleer alles vooraf.

Papieren bij een tweedehands auto kopen in Nederland